Wat is het verschil tussen een verzoek en een eis?

Een eis

Het verschil tussen een verzoek en een eis is de ruimte om een nee te ontvangen.
Wanneer je iets van iemand anders eist is er geen verbinding, de andere persoon moet namelijk luisteren of hij of zij dit nu wil of niet. In verbindend leiderschap probeer je zo ver mogelijk van een eis weg te blijven. We willen dat de andere ons helpt omdat hij dit wil, niet omdat het een verplichting is.

Een verzoek

Pas wanneer we ons bewust zijn geworden van onze eigen gevoelens en behoeften kunnen we overgaan tot een verzoek. Hierbij vragen we aan de ander om ons te helpen in het vervullen van onze behoeften. De ander heeft hierbij de vrije keuze om al dan niet akkoord te gaan.

In ons verzoek proberen we helder te maken wat we willen dat wie doet en wanneer. Zonder deze helderheid laten we het aan anderen over om te raden en zelf in te vullen wat we graag zouden zien gebeuren. Op deze manier vermijden we misverstanden.

In het uiten van een verzoek helpt het de ‘voorgaande stappen’ luidop te delen met de ander:

Een variant kan zijn om enkel te vertellen welke behoefte je met je verzoek probeert te vervullen, en de stap ‘Gevoel’ niet te uiten.

Valkuil 1: Enkel gedachten delen

Je zult dit zelf hoogstwaarschijnlijk al wel zijn tegen gekomen. Het is een valkuil waar we makkelijk in vallen. Soms delen we enkel onze gedachten over iets, waarna we automatisch aannemen dat de andere hieruit wel dezelfde conclusies zal trekken. We hebben echter helemaal geen vraag gesteld, enkel een ‘statement’ gemaakt.

Statement: Ik vind dit niet ordelijk genoeg.

Verzoek: Kan je de lay-out van dit document nog veranderen door alles hetzelfde lettertype te maken en het soort hoofding te gebruiken uit dit voorbeeld?

Valkuil 2: Aandacht vestigen op wat we niet willen.

Wanneer we specifiek zeggen wat we niet willen, hebben we nog altijd niet gezegd wat we wél willen en blijft er veel ruimte voor interpretatie.

Dus niet: Kunnen jullie nu eens stoppen met te onderbreken?

Wel: Ik merk dat we elkaar onderbreken voor een gedachte is afgemaakt. Soms heb ik wat meer tijd nodig om mijn gedachten te formuleren en ik wil anderen ook graag die ruimte geven. Is het oké voor jullie om te wachten met praten tot we aangeven dat we uitgepraat zijn door bijvoorbeeld het woord: “klaar” te zeggen?

Hoe een verzoek afsluiten?

Bij een verzoek sluit je altijd af met de andere de open mogelijkheid te geven te reageren:
Is dat oké voor jullie? Wil iemand daar gedachten over delen? OF: Hoe ervaar jij dat? Hoe is dat voor jou om te horen?
Je rijkt als het ware je hand uit om ook de ander in verbinding te houden en te horen hoe de ander het verzoek heeft ontvangen en de ruimte te geven zijn eigen gevoelens en behoeften te delen.

De Ja onder de Nee
Soms is het lastig een ‘Nee’ te ontvangen wanneer je een verbindend verzoek hebt geuit. Hier is het belangrijk om in gedachten te houden dat er enkel conflict kan bestaan op het niveau van de strategieën en niet op het niveau van de behoeften.
Een nee komt meestal voort uit de angst dat de eigen behoefte niet vervuld gaat worden. Wanneer een persoon ’Nee’ zegt op een verzoek zegt hij ‘Ja’ tegen één van zijn eigen behoeften. Op dat moment is het belangrijk te weten te komen welke behoefte dat is zodat je terug samen opzoek kan gaan naar een nieuwe strategie waarin jullie beide behoeften vervuld worden. We gaan dieper in op ‘omgaan met weerstand’ in module 6.